İçeriğe geç

TCK 136 Kişisel Verileri Hukuka Aykırı Verme Suçu

TCK 136 Suçu Nedir

📌 1 Cümlede Özet: TCK 136 Suçu Nedir hakkında temel ilkeler, hukuki şartlar, mevzuat hükümleri ve Yargıtay emsal kararları detaylıca açıklanmıştır.

TCK 136, kişisel verilerin hukuka aykırı olarak verilmesi, yayılması veya ele geçirilmesi suçunu düzenler. Telefon numarası, fotoğraf, kimlik bilgileri veya sağlık verilerinin rıza olmadan paylaşılması kişisel verileri hukuka aykırı verme suçu kapsamında değerlendirilebilir. Bu suç, çoğu zaman Türk Ceza Kanunu m.135 ve Türk Ceza Kanunu m.134 ile birlikte değerlendirilmektedir.

TCK 136 Cezası Nedir

Bu suçun cezası 2 yıldan 4 yıla kadar hapis cezasıdır. Cezanın belirlenmesinde eylemin ağırlığı önem taşır. Bu suç için adli para cezası öngörülmemiştir.

Suçun Konusu: Kişisel Veri

Bu suçun maddi konusu kişisel verilerdir. Kişisel veri, kimliği belirli veya belirlenebilir gerçek kişiye ilişkin her türlü bilgiyi ifade eder. Yargıtay uygulamasına göre ad-soyad, doğum yeri ve tarihi, doğum belgesi, T.C. kimlik numarası, adli sicil kaydı, banka hesap bilgileri, ses kaydı, fotoğraf, telefon numarası ve e-posta adresi gibi bilgiler bu kapsamdadır. Sadece gerçek kişilere ait veriler bu suçun konusunu oluşturabilir; tüzel kişilere (şirketler vb.) ait veriler bu kapsamda değildir.

TCK 136 Suçunun Nitelikli Halleri

Bazı durumlarda verilecek ceza artırılır:

  • Suçun konusu, çocukların cinsel istismarı veya nitelikli cinsel saldırı mağdurlarının kayda alınan beyan ve görüntüleri ise ceza bir kat artırılır.
  • Suçun bir kamu görevlisi tarafından görevinin verdiği yetki kötüye kullanılarak işlenmesi halinde ceza yarı oranında artırılır.
  • Belli bir meslek veya sanatın sağladığı kolaylıktan yararlanmak suretiyle işlenmesi durumunda ceza yarı oranında artırılır.

Hukuka Aykırılık Unsuru: Eylemin suç oluşturması için “hukuka aykırı” olması gerekir. Kişinin açık rızasının bulunması veya kanunların verdiği bir yetkinin (örneğin adli sicil bilgilerinin ilgili kurumlara verilmesi) kullanılması fiili hukuka uygun hale getirir.

  • TCK 136 şikayete bağlı mı?

Bu suçun soruşturulması ve kovuşturulması şikayete bağlı değildir; Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından resen (kendiliğinden) takip edilir.

  • TCK 136 uzlaşmaya tabi midir?

Bu suç tipi uzlaştırma hükümlerine tabi değildir.

  • TCK 136 Görevli Mahkeme Hangisidir?

 Bu suça bakmakla görevli mahkeme Asliye Ceza Mahkemesi’dir.

TCK 136 Suçunun Unsurları

Kişisel Verileri Yaymak

Sözlük anlamıyla “birçok kimseye duyurmak” anlamına gelen yaymak, kişisel verilerin çok sayıda kişinin bilgisine sunulmasıdır. Bu hareket, verinin tek bir kişiye iletildiği “verme” fiiline göre çok daha yoğun ve etki alanı geniş bir eylemdir.

Ele Geçirmek

Ele geçirmek, failin mağdura ait kişisel verileri kendi hakimiyeti altına alması veya kendi fiili egemenlik alanına dahil etmesidir. Yargıtay, verilerin salt duyular aracılığıyla öğrenilmesini (görmek, duymak) ele geçirme saymamakta; verinin bir nesne üzerine kopyalanması (kağıda geçirme, USB’ye aktarma, fotoğrafını çekme vb.) veya fiziksel belgenin alınması gerektiğini vurgulamaktadır.

Vermek

Kişisel verinin sadece bir kişiye veya sınırlı bir çevreye (örneğin e-posta veya WhatsApp üzerinden tek bir kişiye) ulaştırılması “verme” olarak nitelendirilirken; çok sayıda insanın ulaşabileceği bir platforma (örneğin sosyal medya siteleri) konulması “yaymak” olarak kabul edilir.

TCK 136 Yargıtay Kararları

Telefon Numarasının Paylaşılması

Yargıtay 12. Ceza Dairesi kararına konu olayda sanık, ayrıldığı kız arkadaşının telefon numarasını onun rızası olmadan başka bir kişiye vermiştir.

Yerel mahkeme, telefon numarası paylaşımının kişisel verinin ele geçirilmesi veya yayılması olarak değerlendirilemeyeceği gerekçesiyle sanıkların beraatine karar vermiştir.

Ancak Yargıtay’a göre:

  • Telefon numarası kişisel veri niteliğindedir.
  • Bu verinin rızaya aykırı şekilde üçüncü kişiye verilmesi, TCK 136 kapsamında suç oluşturur.

Bu nedenle Yargıtay, beraat kararının hukuka aykırı olduğunu belirterek kararın bozulmasına hükmetmiştir. (Yargıtay 12. Ceza Dairesi Esas Numarası: 2014/607 Karar Numarası: 2014/16665 Karar Tarihi: 07.07.2014)

Sahte Profil Açılarak Ad Soyad – Fotoğraf – Telefon Numarası Paylaşılması

Benzer şekilde,Yargıtay 12. Ceza Dairesi kararına konu olayda sanık, eski okul arkadaşı olan mağdur adına Facebook’ta sahte bir profil oluşturmuştur.

Sanık;

  • mağdurun ad ve soyadını,
  • fotoğrafını,
  • ve telefon numarasını

kullanarak herkese açık bir Facebook profili oluşturmuş ve bu profil üzerinden mağdurun telefon numarasını paylaşmıştır.

Yerel mahkeme tarafından verilen hükümde suçun yanlış nitelendirildiği görülmüştür. Ancak Yargıtay’a göre bu eylem:

  • mağdura ait kişisel verilerin rıza olmadan internet ortamında paylaşılması,
  • dolayısıyla verilerin hukuka aykırı olarak verilmesi veya yayılması niteliğindedir.

Bu nedenle Yargıtay, sanığın eyleminin Türk Ceza Kanunu m.136 kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini belirtmiştir. (Yargıtay 12. Ceza Dairesi Esas No: 2013/26654, Karar No: 2014/15414 Karar Tarihi: 23.06.2014)

Instagram’dan Alınan Fotoğrafın Rıza Dışı Paylaşılması

Yargıtay 12. Ceza Dairesi kararına konu olayda sanık, katılanların birlikte bulunduğu bir fotoğrafı katılanların kamuya açık Instagram hesabından ele geçirmiş ve kendi Instagram hesabında rızaları olmaksızın paylaşmıştır.

Fotoğrafın daha önce katılanlar tarafından kendi hesaplarında paylaşılmış olması, yerel mahkeme tarafından beraat gerekçesi yapılmıştır.

Ancak Yargıtay’a göre;

  • Bir fotoğrafın sosyal medyada paylaşılmış olması kişisel veri niteliğini ortadan kaldırmaz.
  • Bu durum üçüncü kişilere sınırsız paylaşım hakkı vermez.

Bu nedenle sanığın eylemi zincirleme şekilde kişisel verileri hukuka aykırı olarak yayma suçu kapsamında değerlendirilmiş ve beraat kararının hukuka aykırı olduğu belirtilmiştir. (Yargıtay 12. Ceza Dairesi, 2022/4834 E., 2024/8047 K.)

Kimlik Bilgilerinin Mesajla Gönderilmesi

Şüpheli kişi;

  • müştekinin T.C. kimlik numarası
  • adı ve soyadı
  • anne ve baba adı
  • doğum yeri ve tarihi

gibi kişisel bilgilerini WhatsApp üzerinden bir polis memuruna göndererek, müştekinin hastanedeki tedavisine ilişkin bilgi ve raporları talep etmiştir.

Tanık olan polis memuru bu bilgileri paylaşmamış ve durumu hastane yetkililerine bildirmiştir.

Savcılık, yeterli delil bulunmadığı gerekçesiyle kovuşturmaya yer olmadığına karar vermiştir.

Ancak Yargıtay’a göre:

  • Şüpheli, müştekinin kimlik bilgilerini kullanarak hastane kayıtlarını ele geçirmeye çalışmıştır.
  • Bu durum kişisel verileri hukuka aykırı olarak ele geçirme suçuna ilişkin yeterli şüphe oluşturur.

Bu nedenle Yargıtay, kamu davası açılmasını gerektirecek nitelikte delil bulunduğunu belirterek verilen kararı isabetsiz bulmuştur. (Yargıtay 12. Ceza Dairesi Esas Numarası: 2023/2324 Karar Numarası: 2024/5277 Karar Tarihi: 14.10.2024) Benzer yönde (Yargıtay 12. Ceza Dairesi, 2022/8948 E., 2025/731 K.)

Yetkili Kişinin Sistemden Sadece Veri Sorgulamasının Suç Sayılmaması

Yargıtay 12. Ceza Dairesi kararında kamu kurumunda çalışan bir sanığın, görev yaptığı kurumun bilişim sisteminde bulunan kişisel verileri kendi yetkisi dahilindeki şifre ile görüntülediği bir olay incelenmiştir.

Dosyada sanığın eylemi yalnızca sistemde sorgulama yapmak ve verileri görüntülemekten ibarettir. Herhangi bir verinin kaydedildiği, aktarıldığı veya üçüncü kişilerle paylaşıldığı tespit edilmemiştir.

Yargıtay’a göre;

  • Kamu kurumlarında çalışan bazı kişilere görevleri gereği kişisel verilere erişim yetkisi verilebilir.
  • Bu kişilerin verileri yalnızca görüntülemesi, tek başına suç oluşturmaz.

Bu nedenle Yargıtay, yerel mahkeme tarafından verilen mahkumiyet kararını hukuka aykırı bulmuştur. Sanığın eyleminin Türk Ceza Kanunu m.136 kapsamında suç oluşturmadığı değerlendirilmiştir. (Yargıtay 12. Ceza Dairesi, 2022/8384 E., 2025/1446 K.) Benzer yönde Yargıtay 12. Ceza Dairesi, 2022/4227 E., 2025/308 K. ve Yargıtay 12. Ceza Dairesi, 2022/4717 E., 2025/680 K.

Facebook’ta İsim ve Meslek Bilgileriyle Yapılan Paylaşım

Yargıtay 12. Ceza Dairesi kararında sanık, katılanların bulunduğu bir toplu fotoğraftan kişilerin fotoğraflarını keserek kendi Facebook hesabında paylaşmıştır.

Sanık paylaşımında;

  • katılanların isim ve soyisimlerini,
  • ayrıca meslek bilgilerini belirtmiştir.

Paylaşımda katılanların hayvanlara kötü muamele ettiği yönünde ifadeler kullanılmış, ancak bu iddiaların doğruluğuna dair herhangi bir kanıt bulunmamıştır.

Yargıtay, bu durumda:

  • katılanlara ait fotoğraf ve kimlik bilgilerinin kişisel veri niteliğinde olduğunu,
  • bu bilgilerin rıza olmaksızın paylaşılmasının kişisel verileri hukuka aykırı yayma suçu oluşturacağına kanaat getirmiştir.

Bu nedenle sanık hakkında mahkumiyet kararı verilmesi gerekirken beraat kararı verilmesi hukuka aykırı bulunmuştur. (Yargıtay 12. Ceza Dairesi, 2022/4835 E., 2024/7361 K.)

Boşanma Davasında İlaç Bilgilerinin Sunulması

Yargıtay 12. Ceza Dairesi kararında sanık, eski eşine ilişkin bazı ilaç ve sağlık bilgilerini velayet davası kapsamında dava dilekçesine eklemiştir.

Yerel mahkeme bu eylemi kişisel verilerin hukuka aykırı olarak ele geçirilmesi veya yayılması suçu kapsamında değerlendirmiştir.

Ancak Yargıtay şu hususlara dikkat çekmiştir:

  • Sanık, katılanın eski eşi olup bazı sağlık bilgilerini zaten bilmektedir.
  • Bahsi geçen ilaç bilgileri mahkeme tarafından talep edildiğinde temin edilebilecek niteliktedir.
  • Sanık bu bilgileri yalnızca velayet davası kapsamında kullanmıştır.

Bu nedenle Yargıtay’a göre sanığın kişisel verileri hukuka aykırı olarak yayma kastıyla hareket ettiğine dair yeterli kanıt bulunmamaktadır.

Sonuç olarak, suçun yasal unsurları oluşmadığından sanık hakkında beraat kararı verilmesi gerektiği belirtilmiştir. (Yargıtay 12. Ceza Dairesi, 2020/1278 E., 2024/2150 K.)

Eşin Hastane Kayıtlarını Ele Geçirmesi (Karşı Yönde Anayasa Mahkemesi Kararı)

Anayasa Mahkemesi kararında başvurucu, eşinin kendisine ait hastane kayıtlarını ele geçirip boşanma davasında delil olarak sunduğunu ileri sürmüştür. Başvurucuya göre eşi: doktor olmasının sağladığı imkânı kullanarak başvurucunun evlilik öncesi sağlık kayıtlarına erişmiş bu bilgileri mahkemeye delil olarak sunmuştur.

Savcılık ise eşlerin birinci derece yakın olması nedeniyle sağlık bilgilerine erişebileceği gerekçesiyle kovuşturmaya yer olmadığına karar vermiştir.

Anayasa Mahkemesi bu yaklaşımı doğru bulmamıştır. Mahkemeye göre:

  • sağlık bilgileri özel nitelikli kişisel veri niteliğindedir,
  • bu verilerin işlenmesi ve paylaşılması kişinin açık rızasına bağlıdır,
  • olay hakkında etkili ve kapsamlı bir soruşturma yapılması gerekir.

Mahkeme, savcılığın yeterli araştırma yapmadan karar verdiğini belirterek kişisel verilerin korunmasını isteme hakkının ihlal edildiğine karar vermiştir. (Anayasa Mahkemesi H.Ö. Başvurusu Başvuru Numarası: 2019/20473 Karar Tarihi: 03.02.2022 )

TCK 136 Hakkında Sık Sorulan Sorular

Telefon numarası paylaşmak suç mu?

Evet. Telefon numarası kişisel veri sayılır. Rıza olmadan paylaşılması TCK 136 kapsamında suç oluşturur.

Sosyal medyada fotoğraf paylaşmak suç mu?

Kişinin fotoğrafı kişisel veridir. Rıza olmadan paylaşılması suç oluşturabilir.

Görevli memur veya personelin yaptığı sorgulamalar suç mu?

Sorgulama yapılabilir, işiyle ilgisi olmasa dahi sadece yapılan sorgulama suç oluşturmaz. Ancak sorgu sonucunda öğrenilen verilen verilerin paylaşılması suçtur.

Sıkça Sorulan Sorular

TCK 136 kişisel verileri hukuka aykırı verme suçunun cezası nedir?

Bu suç 2 yıldan 4 yıla kadar hapis cezasını gerektirir; suç için adli para cezası öngörülmemiştir. Suçun çocuklara yönelik cinsel istismar veya nitelikli cinsel saldırı mağdurlarına ait görüntülerle işlenmesi halinde ceza bir kat, kamu görevlisi veya meslek sağladığı kolaylıkla işlenmesi halinde yarı oranında artırılır.

TCK 136 şikayete bağlı mıdır?

Hayır. Bu suçun soruşturulması ve kovuşturulması şikayete bağlı değildir; Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından resen takip edilir ve uzlaştırma hükümlerine de tabi değildir.

Bir kişinin telefon numarasını rızası olmadan başkasına vermek suç mudur?

Evet. Yargıtay’a göre telefon numarası kişisel veri niteliğindedir; bu verinin ilgilinin rızası dışında üçüncü bir kişiye verilmesi TCK 136 kapsamında suç oluşturur.

Bu bölümdeki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır, somut olayınıza özgü hukuki danışmanlık yerine geçmez.

Av. Kadri İnce
Bu içeriği inceleyen avukat

Av. Kadri İnce, LL.M.

Kurucu Ortak · İnce & İnce Hukuk Bürosu

Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunu; Süleyman Demirel Üniversitesi Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı'nda "Ceza Muhakemesinde Hukuka Aykırı Delillerin Değerlendirilmesi Yasağı" başlıklı teziyle yüksek lisansını tamamlamıştır. Ceza hukuku, göç-iltica ve insan hakları hukuku alanlarında çalışmaktadır.

Ceza HukukuGöç ve İlticaİnsan Hakları

İzmir Barosu, Sicil No: 12973

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

0533 200 48 35 - Hemen Arayın